Keum-boo is een Koreaanse techniek om zuiver goud op zilver aan te brengen. De naam betekent "gehecht goud". Een dunne folie van 24-karaats goud wordt op het zilver gelegd, het stuk wordt verwarmd, en de goudsmid drukt de folie aan met een gepolijste stalen of agaten polijststaal. Bij de juiste temperatuur hechten de twee metalen blijvend aan elkaar, atoom aan atoom, zonder soldeer. Het wordt in Korea al eeuwen gebruikt en werd in de jaren tachtig door westerse ateliergoudsmeden opgepakt; het is nu een standaardtechniek voor goud-op-zilverwerk.
Hoe het werkt
Zuiver goud en zuiver zilver hechten aan elkaar door diffusie bij een temperatuur ver onder hun smeltpunt, rond 300 tot 350 graden, zolang beide oppervlakken volmaakt schoon zijn en tegen elkaar gedrukt worden. Bij sterling zilver, dat koper bevat, verhit en beitst de goudsmid het stuk eerst een aantal keren. Elke cyclus brengt fijnzilver naar het oppervlak en verwijdert het koperoxide, zodat er een huid van zuiver zilver overblijft waar het goud aan hecht; dit "depletievergulden" is waarom keum-boo op sterling wit oogt rond het goud.
De folie is dikker dan bladgoud, doorgaans enkele honderdsten van een millimeter, maar nog altijd heel dun, dun genoeg om met een schaar of mes te knippen. Vormen worden geknipt, op het warme zilver gelegd en aangepolijst, en het polijststaal moet gelijkmatig bewegen, anders kreukt en scheurt de folie.
Hoe het verschilt van vergulden
Vergulden brengt met stroom een heel dunne laag goud aan, gemeten in micron, over een heel oppervlak, en die laag slijt met de tijd door, zie massief, vermeil, gold-filled en verguld. Keum-boo is een veel dikkere laag, met de hand geplaatst precies waar de maker het wil, als patroon, vorm of lijn. Het is een ontwerptechniek, geen manier om zilver op goud te laten lijken, en een keum-boostuk is een zilveren sieraad met goud erop, en zo hoort het beschreven en gekeurd te worden.
Het uiterlijk
Keum-boo wordt bijna altijd voor contrast gebruikt: helder geel 24-karaats goud tegen zilver dat wit gelaten, mat geborsteld of donker gepatineerd is. Tegen gezwart zilver lijkt het goud te gloeien, en omdat de folie zuiver goud is heeft het de diepe kleur die legeringen nooit helemaal halen. De techniek past het best bij vlakke en licht gebogen oppervlakken: hangers, oorbellen, armbanden, de vlakke bovenkant van een ring.
Slijtage
De hechting is blijvend; het goud laat niet los. Maar het goud is dun en zuiver, en dus zacht. Op verhoogde delen van een ring die voortdurend schuren slijt het over de jaren langzaam weg, en een gesleten plek kan opnieuw aangebracht worden. In verdiepte delen, en op oorbellen, hangers en broches, gaat het tientallen jaren mee. Reinig het met lauw water en een zachte doek; polijst keum-boo niet met schuurdoekjes of zilverpoets, die halen het goud eraf.
Zie keum-boosieraden, of beschrijf je sieraad.
