Kunziet is de roze tot violette variëteit van het mineraal spodumeen, een lithium-aluminiumsilicaat, genoemd naar de gemmoloog George Frederick Kunz van Tiffany & Co., die het in 1902 beschreef naar vondsten in Californië. Zijn groene verwant is hiddeniet, zijn gele trifaan.
Hoe het eruitziet
Kunziet is licht- tot middenroze, lila of violet, gekleurd door mangaan, en sterk pleochroïsch: uit verschillende richtingen bekeken toont hetzelfde kristal een diepere en een blekere kleur, en de slijper moet de diepste kleur bovenop leggen, in de lengte van het kristal, wat gewicht kost. Omdat de kleur teer is, wordt kunziet in royale maten geslepen, vaak ruim boven de tien karaat, en op dat formaat blijft het betaalbaar; stenen van vijftig karaat en meer bestaan. Schoon, verzadigd violetroze is het meest waard; bleke stenen kosten weinig.
Waar het vandaan komt
Afghanistan (Nuristan en Kunar) en Pakistan leveren tegenwoordig de mooiste kleur; Brazilië (Minas Gerais) de grootste kristallen; Madagaskar, Myanmar en de Verenigde Staten (Californië, waar het het eerst gevonden werd) de rest. Herkomst verandert de prijs niet.
Een steen voor de avond
Kunziet verbleekt in sterk licht. Langdurig zonlicht, en zelfs een etalage, zuigt langzaam de kleur eruit, en daarom heet het wel de avondsteen. Hitte doet hetzelfde. Sommige kunziet wordt bestraald om de kleur te verdiepen en die kleur verbleekt sneller; vraag of een steen onbehandeld is. Draag hem, maar bewaar hem in het donker.
Dragen
Kunziet heeft een hardheid van 6,5 tot 7, maar splijt makkelijk in twee richtingen, wat het lastig te slijpen en kwetsbaar voor klappen maakt; een scherpe klap op de rand kan hem splijten. Het is beter geschikt voor oorbellen en hangers dan voor een ring die dagelijks gedragen wordt; in een ring heeft het een beschermende gesloten zetting en zorg nodig. Zie welke edelstenen je elke dag kunt dragen.
Onderhoud
Alleen lauw water en milde zeep. Geen ultrasoon reiniger, geen stoom, geen plotselinge temperatuurwisselingen, en uit de zon als hij niet gedragen wordt. Beschrijf je sieraad en een goudsmid zet een kunziet met zijn splijting beschermd.