Saffier is het mineraal korund. De steen is het bekendst in blauw, maar komt in bijna elke kleur voor: roze, geel, groen, teal (blauwgroen), paars, kleurloos. Alleen rode korund heeft een eigen naam: robijn. De zeldzame roze-oranje variant heet padparadscha.
Gemaakt om te dragen
Met een hardheid van 9 op de schaal van Mohs is saffier de hardste kleursteen die veel gebruikt wordt. Hij kan goed tegen dagelijks dragen en is daarmee een goede keuze voor een verlovingsring. Bekijk welke stenen je elke dag kunt dragen.
Kleur bepaalt de waarde
Bij saffier telt kleur zwaarder dan al het andere: de tint, hoe verzadigd die is en hoe gelijkmatig de kleur verdeeld is. Een levendig, middeldonker blauw wordt het hoogst gewaardeerd. Heel donkere, inktachtige stenen en bleke, grijzige stenen kosten minder. Teal en parti-coloured saffieren, die meer dan één kleur laten zien, zijn populair geworden bij onafhankelijke goudsmeden omdat elke steen anders is.
Verhitten is normaal
De meeste saffieren worden verhit om de kleur en de zuiverheid te verbeteren. De behandeling is blijvend en in het vak geaccepteerd, zolang ze vermeld wordt. Onverhitte stenen met een mooie kleur zijn zeldzamer en kosten aanzienlijk meer. Andere behandelingen, zoals diffusie of opvulling, verlagen de waarde en moeten altijd vermeld worden. Vraag bij een dure steen om een rapport van een gemmologisch laboratorium waarin de behandeling staat en, als die is vastgesteld, de herkomst.
Kasjmir, Birma, Ceylon en de rest: wat herkomst doet
Bij fijne blauwe saffier heeft de herkomst veel invloed op de prijs. Lees het algemene verhaal in doet herkomst ertoe?
Kasjmir is de legende. De mijnen hoog in de Himalaya werden vooral in de jaren 1880 ontgonnen en raakten al snel grotendeels uitgeput. Saffieren uit Kasjmir hebben een zacht, fluwelig korenbloemblauw, veroorzaakt door uiterst fijne insluitsels die het licht verstrooien. Ze komen bijna nooit op de markt, en als het gebeurt op een veiling.
Myanmar (Birma) levert een rijk, diep koningsblauw met een goede zuiverheid, dat in reputatie alleen Kasjmir voor zich moet laten.
Sri Lanka (Ceylon) levert al meer dan tweeduizend jaar saffieren. Het blauw is doorgaans lichter en helderder, met veel leven, en het eiland staat bekend om grote stenen en om de zeldzame roze-oranje padparadscha.
Madagaskar is sinds de jaren negentig een belangrijke vindplaats. De stenen bestrijken een breed scala en de beste kunnen lijken op saffieren uit Ceylon, Birma en zelfs Kasjmir, wat het bepalen van de herkomst moeilijk maakt.
Thailand, Cambodja en Australië leveren saffieren uit ijzerrijk basalt: donkerder, inktachtig blauw, vaak met een groenige zweem. Ze vormen het betaalbare deel van de markt. Australië is ook een vindplaats van de teal (blauwgroene) en meerkleurige (parti) stenen waar veel onafhankelijke goudsmeden mee werken.
Montana in de Verenigde Staten levert kleine, heldere stenen in blauw, teal en pasteltinten. Die uit Yogo Gulch staan bekend om een gelijkmatig korenbloemblauw dat niet verhit hoeft te worden.
Bij de meeste saffieren is de kleur die je ziet belangrijker dan waar de steen gevonden is. Herkomst gaat meespelen bij fijne stenen, waar die door een laboratorium wordt vastgesteld en als oordeel wordt vermeld.
Er een kiezen
Vraag de goudsmid om je stenen bij daglicht te laten zien, want saffier verandert met het licht. Bekijk sieraden met saffier van onafhankelijke goudsmeden, of omschrijf wat je in gedachten hebt.
